Chủ đề: Sinh học tế bào - Khái quát về tế bào

I.  KHÁI QUÁT HỌC THUYẾT TẾ BÀO

1.  Sự ra đời của học thuyết tế bào

-  Robert Hooke là người đầu tiên quan sát hình ảnh tế bào dưới kính hiển vi khi ông quan sát mô bần bằng kính hiển vi do ông tự chế tạo.

-  Vào những năm 1670, Antonie van Leeuwenhoek đã phát hiện ra vi khuẩn và nguyên sinh động vật. Tuy nhiên, các nhà khoa học này mới chỉ quan sát được hình dạng của tế bào.

- Khoảng giữa thế kỉ XIX, ba nhà khoa học là Matthias Schleiden, Theodor Schwann và Rudolf Virchow đề xuất học thuyết tế bào.

-  Đến thế kỉ XX, nhờ ứng dụng của kính hiển vi điện tử cùng với sự phát triển của các phương pháp khác, học thuyết tế bào được bổ sung nhiều nội dung mới.

→ Sự ra đời của học thuyết tế bào gắn liền với lịch sử nghiên cứu và phát triển kính hiển vi.

2.  Nội dung của học thuyết tế bào:

-   Tất cả các sinh vật đều được cấu tạo từ một hay nhiều tế bào

-   Tế bào là đơn vị cơ sở của sự sống

-   Các tế bào được sinh ra từ các tế bào được có trước

* Những nội dung được bổ sung thêm vào học thuyết tế bào ở thế kỉ XX:

-  Tế bào chứa chất di truyền, thông tin di truyền được truyền từ tế bào này sang tế bào khác

trong quá trình phân chia

-  Các tế bào đều được cấu tạo từ những thành phần hóa học tương tự nhau.

-  Sự chuyển hóa vật chất và năng lượng đều diễn ra trong tế bào.

-  Hoạt động của tế bào phụ thuộc vào hoạt động của các bào quan bên trong tế bào. Sự phối hợp

hoạt động giữa các bào quan này làm cho tế bào mang đặc tính một hệ thống.

-  Hoạt động của một cơ thể sống phụ thuộc vào sự phối hợp hoạt động của các tế bào trong cơ thể.

II.  TẾ BÀO LÀ ĐƠN VỊ CẤU TRÚC VÀ CHỨC NĂNG CỦA CƠ THỂ SỐNG

1.  Tế bào là đơn vị cấu trúc

-  Tất cả các sinh vật đều được cấu tạo bởi các tế bào. Những sinh vật được cấu tạo từ một tế bào được

gọi là sinh vật đơn bào; những sinh vật được cấu tạo từ hai hay nhiều tế bào gọi là sinh vật đa bào.

→ phân loại tế bào dựa vào: kích thước, cấu tạo, số lượng, chức năng

-  Mọi tế bào đều gồm 3 thành phần cơ bản: màng tế bào, chất tế bào, nhân

-  Tế bào chỉ được sinh ra từ tế bào có trước nhờ quá trình phân chia tế bào

2.  Tế bào là đơn vị chức năng cơ bản của mọi sinh vật sống

-  Mỗi tế bào thực hiện các chức năng sống cơ bản

-  Tế bào thực hiện các hoạt động sống cơ bản như: trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng, sinh trưởng và phát triển, sinh sản, cảm ứng, vận động, tự điều chỉnh và thích nghi

-  Virut được coi là dạng sống khi ký sinh bên trong tế bào chủ.

- Các quá trình trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng, di truyền của cơ thể sinh vật đều diễn ra trong tế bào