|
- Cấp độ tổ chức sống là vị trí của một tổ chức sống trong thế giới sống được xác định bằng số lượng và chức năng nhất định các yếu tố cấu thành tổ chức đó.
- Các cấp tổ chức sống cơ bản
là các cấp tổ chức có cấu trúc ổn định; có thể thực hiện các chức năng sống cơ bản (trao đổi chất và năng lượng, sinh trưởng và phát triển, sinh sản, cảm ứng), có khả năng tự điều chỉnh và thích nghi với môi trường
sống độc lập.
-
Các cấp độ
cơ bản của thế giới sống gồm: tế bào, cơ thể, quần thể, quần xã – hệ sinh thái.
II. Đặc điểm chung của
cấp độ tổ chức sống
1. Tổ chức theo nguyên tắc thứ bậc: tổ chức cấp dưới làm nền tảng cấu tạo
nên tổ chức cấp trên. Tổ chức cấp trên không chỉ mang đặc điểm của tổ chức cấp dưới mà còn có những đặc tính nổi trội mà tổ chức cấp dưới không có.
2. Hệ thống mở và
tự điều chỉnh
* Các cấp độ tổ chức sống luôn là hệ thống mở: sinh vật với môi trường
luôn có tác động qua lại thông qua quá trình trao đổi chất và chuyển
hóa năng lượng.
Sinh vật không chỉ chịu tác động của môi trường
mà còn góp phần làm biến đổi môi trường.
* Mọi cấp độ tổ chức sống đều
có khả năng tự điều chỉnh đảm bảo duy trì và điều hoà cân bằng động trong hệ
thống, giúp tổ chức sống có thể tồn tại và phát triển.
3. Thế giới sống liên tục tiến
hóa
Quá trình tiến hoá của sinh giới là cơ chế
gắn liền với sự biến đổi của các cấp độ tổ chức sống, qua đó thiết lập các
trạng thái cân bằng mới thích nghi với môi trường sống.
III.
Quan hệ giữa các cấp độ tổ
chức sống
- Quan hệ giữa các cấp tổ chức sống được thể hiện trong quan
hệ thứ bậc về cầu trúc
và chức năng.
- Các cấp độ tổ chức
sống thể hiện mối
liên quan bộ phận và tổng thể, trong đó
cấp độ tổ chức lớn hơn được
hình thành từ cấp độ tổ chức nhỏ hơn liền kề.
- Tế bào là đơn vị cấu trúc và đơn vị
chức năng của mọi cơ thể
sống (mọi cơ thể sống đều cấu tạo từ tế bào, các hoạt động đặc trưng của sự sống đều được diễn ra
trong tế bào).